Naar de overkant

De Barendrechtse brug: een legendarische oeververbinding, die bijna honderd jaar lang ons eiland aan de rest van Holland knoopte. En het eeuwige Moordenaartje, dat er overheen reed. Op 8 november wordt in De Bibliotheek Hoeksche Waard vestiging ‘s-Gravendeel een boeiende presentatie gehouden over de brug en het oude trammetje. Het traject, de reizigers, de Barendrechtse brug en het landleven in de Hoeksche Waard komen weer even tot leven.

Hoe zag de Hoeksche Waard eruit voor de oorlog? Wie reisden er over het de Barendrechtse brug? En hoe was het openbaar vervoer geregeld? We zien open landschappen, provinciale wegen en pontjes, reizigers met weekendtassen en vergeten tramtracés. En we horen spannende verhalen over de brug, de rivier en haar oevers.

Oudere Hoeksche Waarders kunnen het zich ongetwijfeld herinneren. Sprekers op deze avond zijn Peter Pot – historisch expert bij de Historische Vereniging ’s-Gravendeel – en Joop Tuk, die de oude filmbeelden van het Moordenaartje bewerkte. Een avond vol herkenning!

 

Geertje Wiersma

 

 

 

Interactieve geschiedenis

Bij het Historisch Informatie Punt in de Bibliotheek in Oud-Beijerland staat een multitouchtafel met een historische kaart van Oud-Beijerland. De tafel is te bedienen door het touchscreen te gebruiken. Hierbij verschijnt allerlei historische informatie over het spuidorp. Meer dan dertig locaties zijn op een authentieke oude  plattegrond uitgelicht. Raak ze aan op de tafel en er verschijnt een dossier over die plek in het dorp.

De historische tafel is opgebouwd vanuit een Kadasterkaart van het dorp Oud-Beijerland uit 1820. Goed is te zien dat het dorp nog beperkt in omvang is. En loopt van de Zinkweg tot aan de Koninginneweg en van de Havendam tot de Steenenstraat. Ook zijn op de kaart lang  verdwenen sloten en watergangen te zien, die ook als riool dienst deden.

Tal van andere historische spots zijn op de kaart te vinden, zoals de verdwenen  theetuin “Rustburg”, de grafelijkheidsdwangmolen aan de Molendijk of de tram. Verder is de wijk Spuioever aangegeven, waar eens de suikerfabriek stond.

Op de kaart staan circa dertig markeringspunten. Als die worden aangeraakt verschijnen twee foto`s van de aangeraakte locatie: een oude en een van de huidige situatie, ondersteund met een verklarende tekst.  Een van die punten is het gewelf dat nu nog gedeeltelijk aanwezig is tussen de Havendam en het Gedempte Spui. Maar ook is goed zichtbaar hoe indrukwekkend de hofstede “Het Paradijs” moet zijn geweest met al de omliggende landerijen.

Vooral voor jongeren is een multitouch-tafel een geschikte manier om op een aantrekkelijke interactieve manier kennis te maken met hun eigen leefomgeving. Het leuke van een multitouch tafel is, dat meerdere mensen tegelijk beelden kunnen bewerken of filmpjes activeren. De Bibliotheek Hoeksche Waard gebruikt de tafel daarom niet alleen om lokale geschiedenis op de kaart te zetten, maar juist ook als onderdeel van een ontmoetingsplek.

Geertje Wiersma

Anna Hers, bevlogen bibliothecaresse in Oud-Beijerland

In 1910 werd in Oud-Beijerland de eerste leeszaal geopend als onderdeel van de vereniging “Ons Huis” aan de Kerkstraat 15, het huis met de trapgevel is nog duidelijk herkenbaar. De oprichtster en eerste directeur- bibliothecaresse  van deze leeszaal was Anna Hers, op 29 juni 1885 in Oud-Beijerland geboren dochter van de huisarts Dr. J.F. Ph. Hers.

Bibliothecaresse en schrijfster

Anna Hers wijdde zich met hart en ziel aan het stimuleren van het lezen door de jeugd van Oud-Beijerland. Kinderen kwamen thuis niet in aanraking met het lezen van boeken, want vaak moest er na schooltijd  worden meegeholpen op het land en tijdens de oogsttijd moesten zij veel verzuimen om een bijdragen te leveren aan het gezinsinkomen. Ook kwam analfabetisme bij veel  de ouders voor, zodat boeken in die gezinnen ook niet aanwezig waren.
Maar het prachtige initiatief van Anna Hers werd door de overheid niet gewaardeerd. De rijksoverheid weigerde om ook maar een cent subsidie te verlenen en ook de gemeente Oud-Beijerland hield de hand op de knip. Het kleine salaris dat Anna Hers ontving kwam van
Antoinette Clara de Jongh- van Weel, die ook het pand Kerkstraat 15 aan de vereniging schonk. Pas in 1919 kreeg de leeszaal financiële ondersteuning. In 1970 ging de leeszaal op in een officiële bibliotheek, die we nu kennen als de Openbare bibliotheek.

Wie was deze bevlogen eerste Bibliothecaresse? Sommige ouderen zullen haar misschien nog kennen als de schrijfster van kinderboeken. In 1906 werden er al gedichten van haar geplaatst in het tijdschrift de hollandsche lelie. In 1910 maakte zij haar debuut met haar roman Josua Brunsveld. Net voor de eerste wereldoorlog. In 1913 verscheen haar boek de familie Welmoed. Haar meest bekende boek was het in 1928 verschenen beugeljong, dat werd bekroond bij een prijsvraag van de uitgeverij Holkema en Warrendorff. In datzelfde jaar verscheen bij Hollandia drukkerij haar boek Martha`s grootste levensles, opgedragen aan Riet één van de meisjes van haar kinderclubs. In 1930 verhuisde zij naar Rotterdam. Waar zij haar activiteit als jeugdwerker voortzette. Ook was zij patrones bij het Nederlands Genootschap tot zedelijke verbetering der gevangenen. Totaal schreef Anna Hers 20 boeken. Ook voor opkomende schrijfsters was zij een hulp. Anna Hers begeleidde de later bekende schrijfster Lenie Saris met haar eerste boek “Licia zet door”.

Pieter Jan in `t Veld, Voorzitter Historische vereniging Oud-Beijerland